De ramen open, een lauwe zomeravond, en dan dat vertrouwde zoemen bij je oor. Muggen zijn terug van weggeweest, en voor veel mensen betekent dat weken van jeukende bulten en slecht slapen. Maar welke middeltjes helpen nu écht, en welke kun je net zo goed laten staan?
Elke zomer verschijnen dezelfde tips in tijdschriften en op verpakkingen. De één zweert bij een klamboe, de ander koopt een halve drogisterij leeg. De praktijk is dat lang niet alles werkt zoals beloofd, en dat sommige klassiekers uit oma’s tijd verrassend goed standhouden.
Waarom de één wordt lek geprikt en de ander niet
Muggen kiezen hun slachtoffer niet willekeurig. Ze reageren op de CO2 die je uitademt, op lichaamswarmte en op de geur van je huid. Mensen die veel zweten, een hogere lichaamstemperatuur hebben of net gesport hebben, zijn aantrekkelijker voor muggen dan iemand die stil op de bank ligt.
Ook je bloedgroep en de bacteriën op je huid spelen een rol volgens verschillende onderzoeken. Dat verklaart waarom jij thuiskomt met tien bulten en je partner op dezelfde bank helemaal niets heeft. Het is dus niet je verbeelding: sommige mensen zijn simpelweg aantrekkelijker voor muggen.
Middeltjes die volgens experts wél werken
Als het gaat om preventie, komt DEET er in vrijwel elke test als winnaar uit. Het middel is al decennia in gebruik en wordt door onder meer de GGD aangeraden bij gebieden met veel muggen. Voor de meeste zomeravonden in Nederland is een lagere concentratie al voldoende.
Naast DEET zijn er alternatieven zoals icaridine en middelen op basis van citroeneucalyptus. Die worden vaak als iets zachter voor de huid ervaren en hebben in onderzoeken redelijke resultaten laten zien. Wie liever geen spray op de huid smeert, kan kiezen voor een klamboe boven het bed of horren voor het raam. Weinig glamour, maar het werkt.
En wat werkt níet, of veel minder dan gedacht
Citronella-kaarsen, ultrasone apparaatjes en armbandjes met etherische olie hebben in tests keer op keer teleurgesteld. Ze geven vaak een klein lokaal effect, maar zodra je een paar meter verderop gaat zitten, is dat effect verdwenen. Muggen hebben er weinig moeite mee om er omheen te vliegen.
Ook de mythe dat vitamine B of knoflook eten muggen op afstand houdt, is niet overtuigend onderbouwd. Leuk als tafelgesprek, maar reken er niet op als je de tuin in gaat op een warme avond. Ventilatoren en wind in de kamer helpen wél: muggen zijn slechte vliegers en hebben moeite tegen een luchtstroom in te komen.
Zo verlicht je de jeuk zonder krabben
Ben je toch gestoken, dan begint het volgende gevecht: niet krabben. Zodra je krabt komt er meer histamine vrij en jeukt de bult juist harder. De huid raakt beschadigd, en dan is er ook nog kans op ontsteking. Kortom, hoe fijn het ook voelt, het maakt het probleem groter.
Wat wel helpt is koelen. Een koud washandje, een ijsblokje in een doek of een koelpack legt de zenuwuiteinden even stil en dempt de jeuk. Ook een zogeheten warmtestift, verkrijgbaar bij drogist en apotheek, kan verlichting geven doordat de warmte de jeukstof in de bult afbreekt.
Voor hardnekkige jeuk zijn er zalfjes met een licht ontstekingsremmer of een antihistamine bij de drogist te krijgen. Twijfel je of de bult normaal reageert, of zie je een rode kring die zich uitbreidt? Bij twijfel of klachten: raadpleeg je huisarts.
Zo hou je muggen buiten je slaapkamer
De meeste mensen worden pas echt gek van muggen als ze in de slaapkamer zoemen. Het simpelste dat je kunt doen is horren monteren voor het raam, of anders ’s avonds het licht uitdoen voordat je het raam opent. Muggen worden aangetrokken door licht en vinden zo hun weg naar binnen.
Stilstaand water in de tuin is de belangrijkste broedplaats. Regentonnen afdekken, gieters legen en schoteltjes onder planten weghalen scheelt enorm. Je bestrijdt de muggen dan bij de bron, in plaats van iedere avond opnieuw achter ze aan te rennen met een opgerolde krant.
Kortom: koop niet alles wat groen en zomers lijkt
De boodschap voor deze zomer is niet ingewikkeld. Sla het gadget met knipperende ledjes over, en investeer liever in een fatsoenlijke hor, een klamboe en eventueel een spray die zich in tests heeft bewezen. Dat scheelt geld, jeuk en slapeloze nachten.
Muggen horen bij de Nederlandse zomer, net als terrasjes en lauwe rosé. Met de juiste combinatie van preventie en verstandig omgaan met bulten hoef je er in ieder geval niet je hele vakantie door te lijden.
Bron: De Limburger
Ook geschreven door: RIVM, BNNVARA Kassa, Handyman.nl