Nederland staat voor een nieuw vraagstuk dat veel huishoudens rechtstreeks aangaat: waterverbruik onder de douche. Een nationaal initiatief roept op het douchemoment tot maximaal vijf minuten in te beperken. Voor veel Nederlanders zou dit een significante verandering betekenen.
Per persoon bedraagt het gemiddelde drinkwatergebruik in huishoudens ongeveer 118 liter dagelijks. Onderzoek toont aan dat de dagelijkse douche een aanzienlijke rol speelt in dit totale verbruik.
Een nieuwe naam voor lange douchers
De campagne heet Word geen Douchebag. Fris in 5 minuten en komt voort uit het samenwerkingsverband Leven met Water. Daarin werken het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, drinkwaterbedrijven, waterschappen, gemeenten en provincies samen.
De boodschap is bewust luchtig verpakt. Geen verboden, geen ingewikkelde regels, maar één simpele gewoonte om aan te passen: de tijd die je onder de douche doorbrengt.
De achterliggende reden is minder luchtig. De druk op ons drinkwater neemt toe, en zonder gedragsverandering wordt het lastig om de doelen voor 2035 te halen.
De badkamer is de grote slokop
Huishoudens zijn verantwoordelijk voor ongeveer driekwart van het totale drinkwatergebruik in Nederland. Van dat huishoudelijke verbruik gaat zo’n 40 procent alleen al op aan douchen.
Daarmee is de badkamer veruit de plek waar de meeste winst te halen valt. Kleine gewoontes zoals de kraan dicht bij het tandenpoetsen of de kleine wc-knop indrukken helpen wel, maar het echte verschil zit onder de douchekop.
Gemiddeld douchen Nederlanders ongeveer vijf keer per week, en per beurt tussen de 7,5 en 8,5 minuten. Wie dat terugbrengt naar vijf minuten, bespaart per week al gauw vijftien minuten waterstroom.
Het doel: honderd liter in 2035
Het Nationaal Plan van Aanpak Drinkwaterbesparing streeft ernaar dat huishoudens in 2035 nog gemiddeld 100 liter drinkwater per persoon per dag gebruiken. Dat is 18 liter minder dan nu.
Per persoon lijkt dat overzichtelijk. Vermenigvuldigd over ruim 17 miljoen Nederlanders praat je over enorme hoeveelheden. Korter douchen wordt gezien als een van de eenvoudigste manieren om een flink deel van die besparing te realiseren.
Andere maatregelen, zoals waterbesparende douchekoppen of een lagere waterdruk, kunnen bovenop die tijdswinst nog extra effect hebben.
De wil is er, het gedrag nog niet
Opvallend is dat veel Nederlanders eigenlijk best mee willen. Uit onderzoek van gedragsbureau Duwtje bleek dat 77 procent van de ondervraagden zich verantwoordelijk voelt om minder drinkwater te gebruiken.
Maar tussen die intentie en het dagelijkse doen zit nog een gat. Slechts 18 procent praat er thuis of met vrienden over. En nog kleiner is de groep die concrete afspraken maakt over de douchetijd.
Ongeveer één op de zeven Nederlanders heeft thuis een afspraak over hoe lang er gedoucht mag worden. Uit het onderzoek blijkt dat juist die groep gemiddeld korter doucht dan de rest.
Waarom een simpele timer werkt
Dat is misschien wel de belangrijkste les van het onderzoek. Een keukentimer op het aanrecht, een muziekje van vijf minuten of gewoon de afspraak dat niemand langer dan een liedje onder de douche staat, blijkt effect te hebben.
Uit hetzelfde onderzoek komt naar voren dat 27 procent van de respondenten zelf al aangeeft korter te willen douchen. Hun gewenste douchetijd ligt gemiddeld op ongeveer 5,5 minuten. Verrassend dicht bij de vijf minuten uit de campagne dus.
Voor een flink deel van de bevolking is die norm dus lang niet zo extreem als hij op het eerste gezicht klinkt.
Voor wie douchen ook ontspanning is
De grootste uitdaging zit bij mensen die de douche vooral zien als rustmoment. Even wakker worden, tot rust komen of de dag afsluiten onder een warme straal.
Voor die groep kan vijf minuten kort voelen. Wie gewend is tien minuten of langer onder de douche te staan, moet zijn hele ochtend- of avondroutine aanpassen. De campagne probeert het daarom niet als straf te brengen, maar als uitdaging.
Wie meteen begint met wassen en niet minutenlang blijft staan zonder iets te doen, komt vaak sneller aan die vijf minuten dan hij denkt.
Wat het uiteindelijk oplevert
Hoeveel drinkwater je precies bespaart, hangt af van je douchekop en de waterdruk. Sommige douchekoppen gebruiken al gauw zes tot acht liter per minuut, wat betekent dat elke minuut korter direct in liters te tellen is.
Wie gemiddeld drie minuten korter doucht en dat vijf keer per week doet, bespaart op jaarbasis al snel duizenden liters drinkwater. Vermenigvuldigd over een heel huishouden loopt dat verder op.
Of de vijf-minuten-norm ook echt aanslaat, moet de komende tijd blijken. De campagne loopt in elk geval nog een tijd door, en de doelen voor 2035 laten weinig ruimte om achterover te leunen.
Bron: Metronieuws.nl
Ook geschreven door: Rijksoverheid, Evides, Vitens