Veel Nederlandse ouderen ontvangen maandelijks hun AOW en pensioen, hebben wat spaargeld voor onverwachte uitgaven zoals het vervangen van een wasmachine, en profiteren van toeslagen voor zorg of wonen die hun situatie aanzienlijk verbeteren. Deze realiteit staat echter op het punt te veranderen: in 2027 treden wijzigingen in werking die ervoor kunnen zorgen dat die regelingen wegvallen.
De oorzaak ligt niet bij de hoogte van het inkomen of de AOW-uitkering zelf. Het probleem is een drempel waarvan de meeste burgers niet eens weten dat deze bestaat: de vermogensgrens. Deze limiet wordt volgende jaar aanzienlijk verlaagd.
Niet alleen je inkomen telt
Veel mensen denken bij toeslagen vooral aan hun inkomen. Logisch, want of je nou zorgtoeslag of huurtoeslag aanvraagt: de Belastingdienst vraagt altijd eerst hoeveel je verdient. Maar daar blijft het niet bij.
De overheid kijkt ook naar je vermogen op 1 januari van het toeslagjaar. Dat zijn je spaargeld, beleggingen, een tweede woning en andere bezittingen die boven een bepaalde drempel uitkomen. Kom je over de grens, dan vervalt je recht op toeslag. Niet een deel ervan, maar meteen alles.
Zo liggen de grenzen in 2026
Voor de zorgtoeslag mag je vermogen op 1 januari 2026 maximaal 146.011 euro zijn als je alleenstaand bent. Heb je een toeslagpartner, dan ligt de grens op 184.633 euro samen. Dat zijn relatief ruime bedragen, waardoor veel AOW’ers met een gewoon spaarpotje ruim onder de streep blijven.
Bij de huurtoeslag zijn de regels een stuk strenger. De Belastingdienst hanteert voor 2026 een grens van 38.479 euro voor alleenstaanden en 76.958 euro voor stellen. Wie iets meer heeft gespaard voor de oude dag, zit daar al snel overheen.
Wat verandert er in 2027
Per 1 januari 2027 wil het kabinet de vermogensgrens voor de zorgtoeslag met 29.908 euro verlagen. Dat bedrag geldt zowel voor alleenstaanden als voor mensen met een toeslagpartner, meldt vergelijkingssite Zorgwijzer op basis van het wetsvoorstel. De nieuwe grens komt daarmee uit op ongeveer 116.000 euro voor alleenstaanden en rond de 155.000 euro voor stellen.
Op papier klinkt dat nog steeds royaal. In de praktijk is het dat niet voor iedereen. Volgens de huidige inschattingen raken tussen de 40.000 en 50.000 huishoudens in 2027 hun zorgtoeslag kwijt door deze aanpassing. Veel van hen zijn ouderen die netjes hebben gespaard voor hun pensioen of voor een reserve.
Waarom juist AOW’ers dit voelen
De groep die hier het hardst door wordt geraakt, is tamelijk voorspelbaar. Jongere mensen met een modaal inkomen hebben zelden tonnen op de spaarrekening staan. Ouderen die hun hele werkende leven hebben gewerkt, afgelost en gespaard, vaak wel.
Juist bij AOW’ers met een beperkt aanvullend pensioen is zorgtoeslag een belangrijke bijdrage aan de maandlasten. Als je inkomen laag ligt maar je spaarsaldo net boven de nieuwe grens uitkomt, verlies je in één klap die bijdrage. Terwijl je maandelijks niet meer te besteden hebt dan het jaar ervoor.
De peildatum is beslissend
Belangrijk om te weten: de Belastingdienst kijkt naar één moment, en dat is 1 januari van het toeslagjaar. Wat er daarvoor of daarna gebeurt op je rekening, is voor dat jaar niet relevant. Verkoop je een week later een auto en komt het geld binnen, dan telt dat voor het volgende peilmoment.
Dat maakt die ene dag in het jaar best bepalend. Mensen die dicht bij de grens zitten, lopen op dit soort momenten tegen vervelende situaties aan. Een erfenis, de verkoop van een woning of een eenmalige uitkering kan zomaar het verschil zijn tussen wel of geen toeslag.
Wat je kunt controleren
Wie dit jaar al zorgtoeslag of huurtoeslag ontvangt, krijgt in december automatisch een nieuwe berekening voor 2027 van de Dienst Toeslagen. Daarin wordt rekening gehouden met de dan geldende grenzen. Het is verstandig om die beschikking goed te lezen en je eigen vermogen op 1 januari 2027 in de gaten te houden.
Twijfel je of je er iets mee moet, of hoe de nieuwe regels precies voor jouw situatie uitpakken? Dan is een afspraak met een financieel adviseur of een vrijwilliger van een ouderenbond vaak een goede eerste stap. Bij twijfel over je persoonlijke situatie: raadpleeg een financieel adviseur.
Nog niet in beton gegoten
De verlaging van de vermogensgrens voor 2027 is onderdeel van een wetsvoorstel en moet nog definitief worden goedgekeurd. De bedragen die nu rondgaan, komen uit de memorie van toelichting bij dat voorstel. Mocht er in het politieke proces nog iets veranderen, dan passen de uitvoerders dat aan.
Maar de richting lijkt duidelijk: de overheid wil het vermogen scherper laten meewegen bij het toekennen van toeslagen. Voor AOW’ers die net boven de nieuwe grens dreigen uit te komen, is 2027 daarmee een jaar om alvast even stil bij te staan.
Bron: Manly
Ook geschreven door: Zorgwijzer, Zorgverzekeringwijzer, Welingelichte Kringen