Voor miljoenen Nederlanders is woensdag 9 september 2026 een datum die al in de kalender hoort. Op die dag voeren vakbonden FNV en CNV een volledige werkstaking uit in het openbaar vervoer landelijk. Opvallend genoeg ontsnapt één dienst aan deze actie — iets wat veel passagiers niet opmerken.
Wat er precies gebeurt
Gedurende 24 uur — van middernacht tot middernacht — wordt het aanbod van treinen, bussen, trams en metro’s nagenoeg volledig stilgelegd. Daarnaast vallen ook veel veerdiensten weg. ProRail heeft besloten het gehele spoornetwerk stil te leggen, aangezien ook haar werknemers zijn uitgenodigd mee te doen aan de staking.
Dat betekent dat NS, GVB in Amsterdam, RET in Rotterdam, HTM in Den Haag en het streekvervoer in de rest van het land woensdag geen normale dienstregeling draaien. De bonden verwachten een grote stakingsbereidheid, waardoor niemand vooraf hard kan zeggen wat er nog wel rijdt.
De uitzondering die Schiphol overeind houdt
Er is één treinverbinding die woensdag wél gewoon door dendert: de Airportsprinter tussen Amsterdam Centraal, Schiphol en Hoofddorp. Die rijdt vier keer per uur. Voor luchtreizigers is dat de enige zekerheid op het spoor.
Alle internationale treinen liggen wél stil binnen Nederland. Geen Eurostar naar Londen of Parijs, geen ICE naar Duitsland, geen NightJet en geen EuroCity. Ook de grensoverschrijdende diensten Roosendaal-Antwerpen en de Drielandentrein Luik-Aken worden geschrapt.
Rond de nieuwe spelers GoVolta en European Sleeper is nog gedoe. Beide bedrijven willen woensdag graag blijven rijden en hebben bezwaar gemaakt bij ProRail, omdat zij zichzelf niet tot het reguliere OV rekenen. Of dat lukt, is op het moment van schrijven onduidelijk.
Waarom er eigenlijk gestaakt wordt
Opvallend: dit is geen cao-conflict met de vervoerders. De actie is gericht tegen het kabinet. FNV en CNV protesteren tegen de plannen om te bezuinigen op de sociale zekerheid, waaronder een kortere WW-uitkering en een versobering van de arbeidsongeschiktheidsregeling WIA.
Volgens de bonden raakt dat de bestaanszekerheid van miljoenen werkenden en hun gezinnen. Dat verklaart ook waarom niet alleen buschauffeurs en machinisten meedoen, maar de hele railsector meedraait. De vervoerders staan zelf grotendeels aan de kant van hun personeel of houden zich stil.
NS-baas is de staking spuugzat
NS-topman Wouter Koolmees, oud-minister en sinds enkele jaren president-directeur van de spoorvervoerder, deed er niet omzichtig over. Hij noemde de situatie voor reizigers knap waardeloos en riep bonden, kabinet en werkgevers op om zo snel mogelijk om tafel te gaan.
Koolmees hoopt dat dit de laatste OV-staking is en dat de treinen daarna gewoon weer kunnen rijden. Zijn oproep past bij een NS die het imago van betrouwbare vervoerder graag wil hooghouden, terwijl reizigers dit jaar al meerdere stakingsdagen op hun bord kregen.
Scholen, ziekenhuizen en crèches in de knel
De gevolgen reiken verder dan de forens die naar kantoor moet. Scholen en universiteiten laten weten dat het onderwijs in principe gewoon doorgaat, omdat de staking ruim van tevoren is aangekondigd. Wie niet op komt dagen, wordt geacht dat zelf te melden.
Ziekenhuizen en zorginstellingen vrezen personeelstekorten en problemen voor patiënten die naar afspraken of behandelingen moeten. Kinderopvang en crèches houden er rekening mee dat medewerkers te laat of helemaal niet arriveren, wat weer knelt bij ouders die zelf ook aan het werk moeten.
Wat je nu al kunt doen
Het advies van vervoerders is helder: regel op tijd een alternatief. Denk aan de auto, de fiets, carpoolen met collega’s of thuiswerken. In sommige regio’s kunnen buurtbussen of specifieke stadslijnen wel blijven rijden, bijvoorbeeld enkele U-OV-bussen in Utrecht, maar dat verschilt per uur.
Check kort van tevoren de reisplanner 9292, de NS-app of de website van je lokale vervoerder voor de meest actuele situatie. Wie een NS-ticket had gekocht en woensdag toch strandt, kan aanspraak maken op de regeling Geld terug bij vertraging. De aparte tegemoetkoming voor alternatief vervoer bestaat sinds kort niet meer, dus reken daar niet op.
Donderdag weer normaal, hoopt iedereen
NS verwacht dat op donderdag 10 september de reguliere dienstregeling weer draait. Toch raadt de vervoerder aan om ook donderdagochtend nog even de app of website te checken, want opstartproblemen na een landelijke staking zijn niet uit te sluiten.
Of dit de laatste actiedag blijft, hangt af van wat er in Den Haag gebeurt. Zolang bonden en kabinet niet nader tot elkaar komen over de sociale zekerheid, hangt er nog meer boven de markt. Voor woensdag is het advies simpel: ga ervan uit dat je zelf voor vervoer moet zorgen, en verras jezelf niet met een leeg perron.
Bron: NS Nieuws
Ook geschreven door: Treinenweb, FNV, 9292