Het verkrijgen van een rijbewijs is voor Nederlanders aanzienlijk duurder geworden. Met gemiddelde kosten van ruim 3200 euro per persoon vormt dit een flinke uitgave, en mogelijke nieuwe regels dreigen deze bedragen nog verder te verhogen. Rijscholen uiten hun bezorgdheid dat dit vooral jongeren met beperkte financiële middelen in een lastig parket kan brengen.
Van 2300 naar 3200 euro in acht jaar
De statistieken spreken voor zich. Een kandidaat betaalde in 2018 gemiddeld 2300 euro voor het volledige rijbewijsproces, terwijl dat in de tussentijd is uitgegroeid tot ongeveer 3200 euro. Dit betekent een toename van 40 procent over een periode van acht jaar.
Het CBR zelf houdt in zijn eigen kostenoverzicht rekening met een gemiddelde van rond de 3320 euro, gebaseerd op onderzoek onder examenkandidaten. Voor 80 procent van de kandidaten ligt het lesuurtarief tussen de 50 en 72 euro. Reken daar de examens, de gezondheidsverklaring en de aanvraag bij de gemeente bij op en de teller loopt hard.
Waar zit dat geld nu in?
Grofweg de helft van de totale kosten gaat op aan rijlessen. Bij een gemiddelde van rond de 40 lessen tikt dat snel richting de 2500 euro aan. Daarnaast betaalt een kandidaat het theorie-examen, de gezondheidsverklaring, het praktijkexamen en vaak ook een tussentijdse toets.
Zowel de tussentijdse toets als het praktijkexamen kosten dit jaar 143,50 euro per keer bij het CBR. En dat is nog exclusief het uur rijles dat je rijschool erbij rekent. Wie een keer zakt of extra lessen nodig heeft, ziet de eindafrekening dus flink groeien.
De nieuwe maatregel: een verplichte toets voor iedereen
Wat nu op tafel ligt, is het verplicht maken van de zogeheten tussentijdse toets. Op dit moment is die optioneel: leerling en instructeur beslissen samen of het slim is om hem af te leggen. Bij zo’n toets rijdt de kandidaat een proefexamen bij het CBR om te kijken waar hij of zij staat.
Voor sommige leerlingen is dat een nuttige oefening, voor anderen een dure formaliteit. Op dit moment kiest lang niet iedereen ervoor. Als de toets verplicht wordt, moet iedere kandidaat die 143,50 euro plus bijkomende leskosten sowieso betalen, ongeacht of hij of zij het gevoel heeft dat het nodig is.
Branche vreest het ergste
Rijschoolhouders trekken aan de bel. Zij zien de maatregel niet per se als verbetering van de verkeersveiligheid, maar wel als een extra financiële hobbel voor hun leerlingen. Een van hen, rijschoolhouder Ricardo Fernandes Nazeré, gaf tegenover EenVandaag aan zijn twijfels te hebben over de toegevoegde waarde.
Hij ziet in de praktijk dat jongeren nu al vaak een jaar moeten sparen voordat ze überhaupt met lessen kunnen beginnen. Iedere extra verplichting die geld kost, verlengt die spaarperiode. Voor kandidaten uit gezinnen die de rekening niet even kunnen voorschieten, wordt de drempel steeds hoger.
Waarom is autorijden zo duur geworden?
Er is niet één simpele oorzaak voor de prijsstijging. Rijscholen kregen te maken met hogere brandstof- en verzekeringskosten, duurdere lesauto’s en oplopende loonkosten voor instructeurs. Ook de CBR-tarieven gingen mee omhoog. Voor 2026 kondigde het CBR een gemiddelde tariefstijging van 3,6 procent aan.
Daarnaast is het aantal benodigde lessen om te slagen niet echt gedaald. Veel kandidaten hebben meer lessen nodig dan ze aanvankelijk denken, deels omdat het verkeer drukker en complexer wordt. Wie in een grote stad leert rijden, betaalt bovendien vaak meer per uur dan iemand in een rustige regio.
Wat betekent dit voor jongeren?
Voor veel jongeren is een rijbewijs geen luxe, maar een voorwaarde voor werk, studie of gewoon dagelijkse mobiliteit. Wie geen openbaar vervoer om de hoek heeft, kan zonder auto lastig aan een baan komen. Het rijbewijs wordt in die zin steeds meer een kostenpost die ongelijkheid kan versterken.
Uit de signalen van rijschoolhouders komt vooral het beeld naar voren dat leerlingen langer moeten sparen, langer wachten met beginnen en soms hun lessen tussentijds moeten pauzeren omdat het geld op is. Een verplichte toets zou dat patroon kunnen versterken.
Wat kun je zelf doen om de kosten in de hand te houden?
Er is geen magische truc om een rijbewijs goedkoop te maken, maar er zijn keuzes die helpen. Prijzen bij rijscholen verschillen behoorlijk, dus vergelijken loont. Een pakketprijs geeft duidelijkheid vooraf, al zit je dan wel vast aan die aanbieder.
Ook helpt het om je theorie serieus te leren voordat je aan de rijlessen begint, zodat je tijdens de lessen niet meer op basiskennis vastloopt. Bij twijfel over de juiste aanpak of financieringsopties: overleg met je rijschool of, bij financiële zorgen, met een financieel adviseur.
Hoe nu verder?
Of de verplichte tussentijdse toets er ook echt komt, is nog niet in beton gegoten. Het idee ligt in de politieke molen en de branche laat zich luid horen. Voor toekomstige kandidaten is het in ieder geval verstandig om rekening te houden met een realistischer budget dan wat vrienden of oudere broers en zussen een paar jaar geleden nog betaalden.
De trend van de laatste acht jaar wijst maar één kant op: rijlessen worden niet goedkoper. Wie er nu aan begint, doet er goed aan een buffer in te bouwen voor extra lessen of een herexamen. Dat scheelt teleurstelling als de rekening hoger uitvalt dan gedacht.
Bron: Metro Nieuws
Ook geschreven door: EenVandaag, Nieuwskoerier, Telegraaf